“Kurdun dişlerini ve pençelerini söküp ağıla öyle girmesine izin vermektense, onu
ağılın dışında tutmak daha iyidir.”
T. Jefferson
Daha önceki yazılarımda Mehmet Ağar’ın çıkışını şöyle özetlemeye çalışmıştım: Bu çıkış hem devletle danışıklı döğüştür hem de derin devlet içindeki bir çatışkının habercisidir.
Mehmet Ağar’ın çıkışı derin devlet içinde şöyle bir çatışkının habercisidir: Siyasetçi-asker ilişkisi yeniden şekillenebilir. Türkiye’de asker-siyaset ilişkisinde bir hiyerarşi vardır. Bu hiyerarşinin tepesinde askerler bulunmaktadır. Dolayısıyla siyasetçiler bu hiyerarşide kendilerini askerden daha aşağı düzeyde görmektedir. Mehmet Ağar, derin devletin özünü koruyarak, siyasal-hiyerarşiyi siyasetçi lehine değiştirmek istediğini ima etmiştir. Mehmet Ağar, ‘benim dönemimde asker konuşamaz’ diyerek, bu hiyerarşideki sıralamayı değiştirmek istediğinin işaretini vermiştir. AKP’nin Mehmet Ağar’ın çıkışına sevinmesinin nedeni de budur. Askerlerin bu durum karşısında ileride nasıl davranacğını zaman gösterecektir.
Mehmet Ağar, geçmişte ‘1000’ operasyon yapmakla övünüyordu. Şimdi geçmişte yaptıklarını hafızalardan silmeye çalışmaktadır. Çok büyük suçlamalarla karşı karşı kalmıştır. Bu kadar suçlanmasına karşın siyaset merdiveninde tırmanabilmesini sorgulamak gerekir. Sermaye patronlarının şimdiden, AKP-DYP koalisyonunu oluşacağını ve buna göre tavır geliştirdiklerini görüyoruz. Palazlanan Kürt burjuvazisinin önemli bir bölümünün Mahmet Ağar’a destek verme eğiliminde olduğunu gözden kaçırmamamk gerekir.
Şimdi asıl soru şu: Derin devlet içindeki bu çatlak karşısındaki tavır ne olmalı?
Bu konuda önce şunları hatırlamamız gerekiyor: Devlet, toplumsal muhalif güçlere karşı iki tür politikayı gündeme getirir: Birincisi, baskı ve zor yoluyla muhalif güçleri bastırma politikası; İkincisi, muhalif güçleri, sisteme entegre etme yoluyla onları eritme politikası.
Devletin amacı aynıdır: Toplumsal muhalefeti çürütmek, çaresizlik duyguları uyandırarak, ‘umutları kırmak’. Teslimiyetçi duyguları aşılayarak, toplumsal muhalafet güçlerinin etkisiz hale getirmek. Amacı aynı olmakla birlikte, bazı dönemlerde toplumsal muhalif güçlere karşı uygulanacak yöntem ve araçlar konusunda devletde çelişkiler ortaya çıkar. Uygulanan yöntem ve araçları arasındaki farklılıkların elbette dikkate alınması gerekir. Toplumsal güçlere karşı uygulanan bu iki yöntem iyi analiz edilemezse tek boyutlu sonuçlara götürür. Bu tek boyutlu sonuçlardan birincisi basit liberal mantık, ikincisi, aşırı sol mantıkdır.
Basit liberal mantık, Mehmet Ağar’ın diğer kesime karşı desteklenmesi sonucunu çıkarır. Mehmet Ağar’ın dönüşüm geçirdiği nedeniyle onun politikasının desteklenmesini ister. Bir kapitalisten kapitalistliği bırakmasını istemek nasıl boşuna çabaysa, Mehmet Ağar gibi kurttan kuzu olacağını beklemek o kadar boşuna bir çaba. Ancak ‘Koloni demokrasisi’ ile aklı tutulanlar Mehmet Ağar’ın desteklenmesini düşünebilirler.
Aşırı sol mantık ise, ‘Genelkurmay Başkanı ile Mehmet Ağar arasında bir fark yoktur’ diyerek kestirip atar. Evet, devlet cephesindeki her iki kesim arasında özsel bir farklılık yoktur, ama biçimsel farklılık vardır. Kürt sorununu şiddet ve yok etme politikasıyla çözme yöntemi ile Kürt sorununu PKK’yi siyasal alanda etkisizliştirerek eritme yöntemi arasında farklar vardır. Politika sanatında yalnızca özsel olanla ilgilenip, biçimsel olanı önemsemek büyük bir hatadır. Toplumsal muhalefet güçleri, bu biçimsel değişikliği dikkate almak zorundadırlar. Politika sanatı, tam da biçimsel değişikliklere göre politika yapmayı gerektirir.
Demek ki toplumsal muhalefet güçleri iki alanda mücadele vermeli: Bir yanda Kürt sorununu şiddet ve yok etme politikasıyla çözmeye çalışan militarist-kanadı etkisizleştirme politikası yürütmeli. Diğer yanda Mehmet Ağar’ın politikasına karşı mücadelenin biçiminin değiştirilmeli. Yani Mehmet Ağar’a destek vermeden, Mehmet Ağar’ın Kürt Sorunu çözemeyeceğini göstermek gerekiyor. Ağar’ın bocalamaları, politikasındaki bulanıklık ve somut çözüm önerisi içermediği ortaya koymalı. Tüm iş, toplumsal muhalafet güçlerinin her iki kanada karşı etkili somut projeler üretmesine, yığınları örgütlemesine ve harekete geçirmesine bağlıdır.
Yener ORKUNOĞLU
E-Mail: yorkunoglu@gmx.net |