İSTANBUL (DİHA) - Doğu ve Güneydoğu Anadolu"da oy potansiyelleriyle siyasete yön veren aşiretler oluyor. Bölge'de ağırlıklı olarak DTP, AKP, CHP ve DP'ye giden oylar bu kez DTP'nin desteklediği 'Bin Umut' bağımsız adaylarıyla AK Parti'ye akacak.
Çoğu zaman kan davaları ve töre cinayetleriyle gündeme gelen aşiretler bu kez
seçimlerle gündemde. Meclis profilinin önemli bir rengini oluşturan aşiretler,
22 Temmuz'da yapılacak olan milletvekili genel seçimlerinde siyasi partilerin
gözdesi oldu. Yaklaşık bir buçuk milyon oya sahip olan ve sayıları 80'i bulan
aşiretler Mardin, Şanlıurfa, Gaziantep, Batman, Van, Siirt, Diyarbakır, Muş ve
Hakkari gibi illerde seçimin seyrini değiştiriyor.
2002 yılında AK Parti'ye kaydı
Aşiretlerin yüzde 90'ı değişik dönemlerdeki seçimlerde kamuoyu yoklamalarında
öne çıkmış siyasi partileri destekledi. 1983-1987 seçimlerinde ANAP'ı
destekleyen aşiretler, 1991'de DYP ve HEP, 1995'te RP ve HADEP, 1999
seçimlerinde DSP-MHP ve HADEP ve 3 Kasım seçimlerinde ise ağırlıklı olarak DEHAP
ve AK Parti'ye oy verdiler.
Bugüne kadar ağırlıklı olarak iktidar partilerine oy veren aşiretlerin bu
seçimlerde ezberini bozacağı ve ağırlıklı olarak oylarını DTP tarafından
desteklenen 'Bin Umut' bağımsız milletvekili adaylarına vermeleri beklenirken,
bazı aşiretlerin ise AK Parti ve DP'ye oy vermeleri bekleniyor.
Partilerin gözü aşiretlerin oyunda
3 Kasım seçimlerinin ardından bu kez yaklaşan 22 Temmuz seçimlerinde de
partiler aşiretlerin oylarını gözeterek aşiret liderlerine listelerinde yer
verdiler. 3 Kasım seçimlerinde Bölge'de büyük hezimete uğrayan CHP bu kez
Bitlis'in Burukan aşiretinin önde gelen isimlerinden eski ANAP'lı Edip Safter
Gaydalı'yı birinci sırada aday gösterdi. Yine eski ANAP'lı ve Burukan aşiretinin
lideri Şerif Bedirhanoğlu Van 1. sırada, Hakkari'de ise Silehi aşireti
liderlerinden Dr. Hamit Atlı'yı Hakkari'den birinci sırada aday gösterdi.
CHP Şırnak'ta ise birinci sırada Ökten aşiretinden Neşet Ökten'i,
Diyarbakır'ın önde gelen Değer ailesinden Mesut Değer'i birinci sırada aday
gösterdi.
DP Bucak'la tekrar 'devam' dedi
Demokrat Parti Şanlıurfa 1'inci sıradan Bucak aşiretinin lideri eski DYP
milletvekili Sedat Bucak yeniden aday gösterirken, Şırnak 1'inci sırada Tatar
aşiretinin lideri Mehmet Tatar'ı, Diyarbakır'da ise Ensarioğlu ailesinden Salim
Ensarioğlu'nu liste başı yaptı. Hakkari'de ise Pinyaniş aşiretinden Necip
Zeydan'ı liste başı yapan DP, Batman'da ise Raman aşiretinden Faris Özdemir'i
liste başı yaptı. DP, Van'da ise Ertuşi aşireti lideri İskender Ertuş'u
Bitlis'te Yılcan Geylani'ye listenin ilk sıralarında yer verdi.
AK Parti aşiret liderlerine yüklendi
AK Parti ise bu seçimlerde de aşiretlerin önde gelen isimlerini yine liste
başı yaptı. Şanlıurfa'da Şeyhanlı aşiretinden Sabahattin Cevheri'yi birinci
sırada gösteren AK Parti, İzollar aşiretinden Zülfikar İzol'a da ikinci sırada
yer verdi. Hakkari'de ise Mustafa Zeydan'ın oğlu Rüstem Zeydan'ı liste başına
çeken AK Parti, Ertuşi aşiretinden Mehmet Ertuş'u ise üçüncü sırada aday
gösterdi. Badıka aşiretinden Ahmet İnal'ı Batman 1. sırada aday gösteren AK
Parti, Sinika aşiretinden Nezir Nasıroğlu'nu Batman üçüncü sıra, Alikan
aşiretinden Mehmet Ali Suçin'i ise 4'üncü sırada aday gösterdi.
Diyarbakır: Ömeran Aşireti: 7 bin oy. DP Ensari Ailesi: 5 bin oy.
DTP, DP Değer Ailesi: 5 bin oy. DTP, CHP
Beritan: 10 bin oy. DTP
Mardin: Ömeri Aşireti: 11 bin oy. DTP, AK Parti Kikan Aşireti: 8
bin oy. DTP, DP, AK Parti
Helecan: 5 bin oy. AK Parti, DTP
Şanlıurfa: İzol Aşireti: 30 bin oy. DTP, AK Parti (Türkiye'nin en
büyük aşireti) Dınna Aşireti: 15 bin oy. DTP, CHP, AK Parti Bezki Aşireti: 5 bin
oy. AK Parti
Bucak Aşireti: 3 bin oy. DP, AK Parti
Van:
Ertûşû Aşîreti (Gevdan, Giravi, Jîrkî, Mamxuran, Şerefan ve diğer kolları) 40
bin oy. DTP. AK Parti, DP Alan Aşireti: 5 bin oy. AK Parti, MHP Hani Aşireti:
4 bin oy. DTP, DP Haydaranlı Aşireti: 15 bin oy. AK Parti, DTP Brukî Aşireti: 6
bin oy. DTP, AK Parti
Bekiranlar Aşireti: 3 bin oy. DTP
Hakkari: Jîrki Aşireti: 9 bin oy. DTP ve AK Parti Gevdan: 11 bin
oy. DTP, AK Parti Giravî: 8 bin oy. DTP. AK Partî Mamxuran: 7 bin oy. DTP. AK
Parti Pinyanîş: 13 bin oy. DTP. AK Parti
Doskî: 8 bin oy. CHP, DTP, AK Parti
Şırnak: Tatarlar: 2 bin oy. DP Batuyan Aşireti: 10 bin oy DP Jirki
Aşireti: 9 bin oy. DTP, AK Parti Goyan Aşireti: 7 bin oy. AK Parti, DTP Spêrti
Aşireti: 10 bin oy. DTP
Kıçan Aşireti: 3 bin oy. DTP AK Parti
Batman: Şigo Aşireti: 15 bin oy. DTP, AK Parti Raman Aşireti: 5 bin
oy. DTP, DP Bekiran Aşireti: 10 bin oy. DTP, AK Parti Beleki: 8 bin oy. AK Parti
Yezidiler: 3 bin oy. DTP
Siirt: Atiyan: 10 bin oy. DTP-DP Atmanki: 2 bin oy. AK Parti-DTP
Alikan: 3 bin oy. DTP
Bitlis: Bekiran Aşireti: 5 bin oy. AK Parti
Velo Aşireti: 5 bin oy. DTP
Muş: Badıkan: 40 bin oy. DTP, AK Parti
Hasanan: 20 bin oy. DTP
Ağrı: Haydari Aşireti: 32 bin oy. DTP, AK Parti
Zilan Aşireti: 13 bin oy. DTP
Bingöl: Zimtek Aşireti: 10 bin oy. DTP,AK Parti Solhan Aşireti: 3
bin oy. AK Parti
Beritan Aşireti: 3 bin oy. DTP
Adıyaman Rişvan Aşireti: 40 bin oy. DTP, AK Parti Bezik Aşireti: 21 bin oy.
DTP, AK Parti Hıdsor Aşireti: 3 bin oy. CHP
Çavo Aşireti: 2 bin oy. AK Parti
Kahramanmaraş: Atmalı Aşireti: 10 bin oy. DTP
Şemsikan Aşireti: 10 bin oy. DTP, CHP
Gaziantep Barak Aşireti: 10 bin oy. AKP, CHP
Rişvan Aşireti: 8 bin oy. DTP
|