Gönderen: Rojaciwan Tarih: 20.09.2007, 11:15:38 (1204 kez okundu)  Yazdir  Yorum Ekle
(Not: Yorum sadece üyeler tarafından yazılabılınır. Yazılan yorumlar yönetim tarafından onaylanmak için beklemeye alınıyor.) |
|
 Yaşamı halkının özgürlüğü ve kurtuluşu için mücadele ile dolu olan Apê Musa, aramızdan ayrılalı 15 yıl oldu.
Devlet destekli katilleri hala bulunmayan Apê Musa, mücadelesiyle ve eserleriyle Kürtlerin gönlünde yaşamaya devam ediyor.
“Türkiye’nin 55 yıllık girdisinin, çıktısının yeminli, canlı bir şahidiyim. Hem yalnız şahidi mi? Değil!.. Sanığıyım. Mahkûmuyum” diyen Apê Musa, aramızda ayrılalı 15 yıl oldu. Yaşamı halkının özgürlüğü ve kurtuluşu için mücadele ile dolu olan Apê Musa’sı (Musa Anter), 20 Eylül 1992’de Amed’de kontrgerilla tarafından katledildi. Yazar ve gazeteci Musa Anter, vurulmadan önce Özgür Gündem gazetesine günlük makaleler yazıyordu. Kürt gazeteciler, Apê Musa’nın anısını yaşatmak için her yıl adına “Musa Anter ve Basın Şehitleri Gazetecilik Ödülleri” verdiler. Apê Musa, bugün Amed’in Seyrantepe semtinde saat 12.00’de vurulduğu yerde ve Mardin Nusaybin ilçesine bağlı Zıvgê (Akarsu) beldesinde mezarı başında anılacak. “Musa Anter ve Basın Şehitleri Gazetecilik Ödülleri”ni kazananlara ödülleri, yarın (21 Eylül 2007) Amed’de düzenlenecek olan bir törenle verilecek.
İstanbul’da Kürt Konsolosluğu...
Girişteki sözlerin sahibi Musa Anter ya da Kürtler tarafından bilinen adıyla Apê Musa, 1918 yılında Mardin’in Nusaybin ilçesine bağlı Zıvgê köyünde doğdu. (Türkiye’nin ilk kadın muhtarı olan annesi Fesla Hanım’a göre doğum tarihi 1917’ydi.) İlkokulu Mardin, orta ve liseyi Adana’da okuduktan sonra İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni bitirdi. Kurduğu Fırat Öğrenci Yurdu’nun kapısını, Kürt illerinden gelen kimsesiz ve yoksul gençlere açtı. Anter, “yurttaki öğrencilere komünizm aşılamak”la suçlandı. Baskılar artınca yurdu kapamak zorunda kaldı. Baskılar, Şehzadebaşı’nda açtığı Toros Kız Talebe Yurdu’nda da Anter’in peşini bırakmadı; bu kez de asker kaçağı olmakla suçlandı. Köyüne döndü. Bir süre sonra Amed’de ‘bölücülük ve Kürtçülük’le suçlanıp tutuklandı. Tekrar İstanbul’a dönen Anter, yeniden Toros Kız Öğrenci Yurdu’nun işletmeciliğini aldı. Suadiye’deki evi, öğrenci, asker ve Kürt illerinden gelenlerle sürekli dolu olurdu. Bu durum devletin resmi belgelerine “Kürt Konsolosluğu” olarak geçti. Musa Anter cezaevinde olmasına rağmen “Kürt Konsolosluğu” devamlı açık tutuldu.
Her devrimci gibi Anter de erken yaşlarda cezaevleri ve işkencelerden nasibini alır. Toplam 11.5 yıl cezaevinde kalan Apê Musa’nın, ilk gözaltına alınışı öğrencilik yıllarında Dersim isyanı sırasında olur. Adana Erkek Lisesi’nde okuduğu yıllarda ırkçı öğrencilerin Dersim direnişçisi Zarife’ye küfür etmelerine karşılık veren Anter, ‘Mustafa Kemal’in annesi Zübeyde Hanım’a hakaret ettiği’ iddiasıyla 45 gün gözaltında kalır. 1959’da ‘49’lar ve Devrimci Doğu Kültür Ocakları (DDKO) davalarından yargılanır. 12 Mart ve 12 Eylül askeri darbelerinden sonra birçok kez gözaltına alındı.
Tehditlere aldırış etmedi
1944 yılında Abdurrahim Rahmi Zapsu’nun kızı Ayşe Hale ile evlenen Anter, katledilinceye kadarki sürede, cezaevi ya da siyasal çalışmalarından dolayı eşi ve çocuklarından ayrı yaşadı. Öldürüldüğünde eşini görmeyeli beş yıl olmuştu. Kürt bilgesi olarak değerlendirilen gazeteci-yazar Musa Anter, birçok dergi ve gazetede yazılar yazdı. Cezaevinde Kürtçe sözlük hazırladı. Halkın Emek Partisi (HEP) kurucu üyesi olan Anter, merkezi İstanbul’da bulunan Kürt Enstitüsü’nün başkanlığını da yapıyordu. En son çalıştığı Özgür Gündem gazetesindeyken sürekli tehdit telefonları alıyordu. Bütün tehditlere rağmen Amed ve gazeteyi terk etmedi. 20 Eylül 1992’de Amed’de kontrgerilla tarafından katledilen Apê Musa’nın naaşı polisler tarafından kaçırılarak defnedildi. Hakkında çok sayıda makale ve kitap yazılan Apê Musa’nın devletin örgütlediği kontralar tarafından öldürüldüğüne dair birçok tanık olmasına rağmen, cinayet aydınlanmadı, katilleri hala yakalanmadı.
‘Hatıralarım’...
Dicle Kaynağı, Şark Postası, İleri Yurt, Barış Dünyası, Deng, Yeni Ülke, Welat, Rewşen, Tewlo ve en son Özgür Gündem isimli gazeteler ve dergilerde yazdı. ‘Hatıralarım I’, ‘Musa Anter Bütün Eserleri Dizisi, Hatıralarım II’, ‘Ropörtaj-Belge-Anı-Biyografi Dizisi’, ‘Kımıl’, ‘Vakainame’ ve ‘Birina Reş’ kitaplarına imza atan Apê Musa’nın bir çeşit otobiyografisi olan 2 ciltlik ‘Hatıralarım’ adlı eseri için kendisi aşağıdaki yorumu yapıyor: “Denilebilir ki Musa sen kim, bu anılarında geçen zatlar kim! Amma bence bu soru yerinde değildir. Çok kere fakir bir adam bir define bulur veya loto-toto’dan para kazanır ve aniden zengin olur. İşte ben de Zıvıng’ın mağaralarından aleme çıkınca o fakir gibi tesadüfen ve de şans mahsülü değerli şahsiyetlerle tanıştım. İşte bu anılarım, bulduğum bu definelerin mahsülüdür.”
2007 ödülleri yarın veriliyor
Kürt gazeteciler, ‘Koca Çınar’ adını verdikleri büyükleri, meslektaşları Anter’i hiç unutmadılar. Bunun bir sembolü olarak da hemen ertesi yıl Musa Anter adına gazetecilik alanında daha iyi ürünler çıkarılması adına bir etkinlik organize edildi.
Musa Anter ve Basın şehitleri Gazetecilik Ödülleri’ni, 1993 yılında “Özgür Gündem”, 1994 yılında “Özgür Ülke”, 1995 yılında “Yeni Politika”, 1996 yılında “Demokrasi”, 1997 ve 1998 yıllarında “Ülkede Gündem”, 1999 yılında “Özgür Bakış”, 2000 yılında “2000’de Yeni Gündem”, 2001 ve 2002’de “Yedinci Gündem”, 2003’te “Yeniden Özgür Gündem” gazeteleri vermişti. 2004, 2005 ve 2006’da ise ödül, “Ülkede Özgür Gündem” gazetesi tarafından verildi. Geçtiğimiz hafta açıklanan ve yarın akşam Amed’de sahiplerine sunulacak olan 2007 ödülleri ise Gündem gazetesi tarafından veriliyor.
KÜLTÜR SERVİSİ
NOT: Apê Musa’nın katledildiği olayda ağır yaralanan Orhan Miroğlu’nun Apê Musa anısına kaleme aldığı “Bir Ölüm Yolculuğu Güncesi” yazısı 22 Eylül Cumartesi günü EK Politika’da yayınlanacak.
MUSA ANTER: Hüseyin Öldü (*)
Evet “Can’ Hüseyin öldü, ama Hüseyin’in öldürülmesine seyirci kalan devlet, işkenceciler, onursuz köy korucuları ve de satılmış kontrgerilla, ölülerine “şehit” diyorlar.
Lanet olsun! O adamlar kutsal şehitliği rezil ettiler. Onun için ben, Hüseyin bunlara karışmasın diye “öldü” dedim. Aslında bizim Hüseyin, “Kerbela Şehidi” Hüseyin’den aşağı değildir. Oğlum Hüseyin, ben sana “Öldün” diyemiyorum. Ölümün bana o kadar ağır geliyor ki. Sanki öldün desem, seni ben öldürmüşüm gibi geliyor bana.
Ama üzülme yavrum “Ez xalê te me” (Ben senin dayınım), sağ kaldığım müddetçe senin de yerine yazarım. Yok eğer beni de öldürürlerse, sana kavuşurum ki, bu kavuşma en güzel kavuşma olur. Mevlana Celalettin-i Rumi’nin ölüm gecesini onu sevenler (Allah ile kavuşma manasında) “şeb’bi aruz” yani “zifat gecesi” kabul etmişlerdir. Tevfik Fikret, oğlu Haluk için “Haluk’un Defteri”ni yazmış. Recaizade Ekrem, ölen oğlu Necat için mersiye yazmış. Büyük Kürt şairi Cigerxwîn, ölen oğlu Cemşit için destan yazmış... Oğlum Hüseyin, mutlaka ben de senin için yazacağım.
Recaizade Ekrem, ölen sevgili oğlu Necat için şöyle diyor:
“Öpülmeye değilmezken o nazik tenin.
Acep ne haldedir şimdi o narin bedenin...”
Cigerxwîn de sevgili oğlu Cemşit için şöyle der:
“Şev çû ma hêdî tu hew tê lo
Ez ranazim ma kengê bi te xew tê lo.”
Yavrum Hüseyin, benim acım Recaizade Ekrem ve Cigerxwîn’in toplamıdır.
Senin bana bazen içtenlikli itirazların vardı. Şimdi diyebilirsin ki, “Peki dayı, değmez miyim yani?” Değersin oğlum, değersin. Eksik bile.
Oğlum Hüseyin, Ez têm axa te lawo... (Senin toprağını öpeyim)
(*) Musa Anter’in yeğeni Hüseyin Deniz’in öldürülmesi üzerine 13 Ağustos 1992 tarihinde yazdığı yazı.
YENİ ÖZGÜR POLİTİKA |
|
|
|
|
