| |
| Eklenme Tarihi: 11.08.2007 Saat: 23:58 |
|
|
Rewþa kerkûk her diçe ber bi aloziyê ve diçe. Ji aliyekî heviyên pêkanîna refrandumê. Ji aliyê din vê pilan û listukên siyasî yên li ser kerkûkê têne meþandin, rewþeke kambax û bê elwle derd,xe holê. ev di alî niþtecihên bajarê kerkûkê dixe nava gomana û nizane çawa û bikê bewerya xwebine.Her çiqas hin rayedarên kurd dixwazin referandum di dema wê de pêk were jî, bi giþtî partiyên desthilat yên li kurdistanê û bi taybetî yên li kerkûkê xwedî desthilatin polîtikayeke cûda li ser kerkûk û xala 140 di þopînin.
Di vê derbarê de Partiya Yekîtiya Niþtimanî ya Kurdistanê (YNK), ji bo siyasteke di çerçoveya polîtîkeya xwe ya þraqê bi giþtî bi rêve bibe, nikare bi awayekî aþkere parastina kurdan û vegera kerkûkê li ser herêma Kurdistanê bîne ziman. Daxuyaniyên ku ji aliyê YNK’ê ve tên kirin di çerçeveya daxuyaniyên fermî yên nivîskî derbaz nabin. Ev helwesta YNK’ê dihêle netwên din yên weke Turkman û Ereb,hin bi awayekî nerm nêzî YNK’ê bibin. YNK’ê ev politikaya xwe bi taybet piþtî teqînên dawîn yêl li bajêr çêbûn û di encamê de bi 10 hemwelatiyên kurd ji yana xwe ji dest dan. Weke mînak di meha 10 an sala 2006 li ber malbenda YNK’ê ya Kerkûkê disan Teqîn pêk hatibû û di encamê de 70 kes mir. Di wateyek din de çalekiyên ku di dawiya sala par de û yên di van demê dawîn de pêk hatine ji bo Partiyên Kurd û bi teyabet,li hember YNK’ê di sata hiþyariyê de bûn, li hember politiqaya ku li bajê dimeþinim. Ji wê demê û pêve YNK’ê di politika xwe ya di derbarê Kerkûkê de xwe xist pilana duyemîn de û hin bi awayekî nerm nêzî pirsgirêka kerkûkê bû.
Di vê mijara kerkûkê Partiya Demukratî Kurdistan PDK’ê xwedî nêrîneke cûda ye ji YNK’ê.Daxuyaniyên serokê Herêma Kurdistanê Fedral û PDK'ê yên dawîn minaka herî li ber çave dema ku got" dema Refrandoma Kerkûk pêk neyê wê þerê Hundur di nava netewan de derkeve". Politika ya bingehîn ya PDK’ê ji bo Kerkûkê stiratijike. Her çendê zemîna(taban) PDK’ê li kerkûkê weke ya YNK’ê nebe jî, PDK’ê di politika de ji YNK’ê zêdetir xwedî sekneke tunde. li gor nêrîna hin çavdêrê herêmê dibêjin politikaya PDK'ê,
ne Politika û helwesta PDK’ê ji bo Kerkûk. Ji berjewendiyên Kerkûkê zêdetir. Perjewendiyên partiya PDK’ê bi xwe reye. Daxuyaniyên Mesûd Barzani dema dibêje êrîþ li ser kerkûkê werin kirin, emê jî êrîþa Diyarbekrê bikin, ne gotineke ji rêzêye. Dîsan pankartên ku di nîva bajarê Kerkûkê de hatne daleqandin û li ser hatine nîvîsan din "Kerkûk Qamiþloye, Mahabad, Diyarbekire. Yan helebçe Qamiþloye, Diyarbekire û Mahabad e û li bin navê PDK'ê hatine nivisandin, ji helwsta li hember politika li ser Kerkûkê tê meþandin zêdetir. ji bo bi dest xistina hestên netwperstiyê û li ser hîmên regez perestiyê hatiye dayîn.
Li hember rewþa kerkûk û politika ya PDK’ê û YNK’ê helwesta partiyên Kurdistanî yên din çiye û ew pilitikayeke çawa bi rêve dibin. Partiyên biçûk yên Kurdistan'ê, çi li kerkûk çi jî yên li herêma Kurdistanê, polîtikeyeke cûda bi rêve nabin.ev partiyên m,jara gotinê ji bo navbêra xwe û desthila siyasî xira nekin. Bi taybet partiyên ku xwedî endam di perlaman Kurdistanê de li hember politika li ser kerkûkê tê meþand bê dengin. li þûna weke politikayeke erternetîf, politikayeke Sewdagerî(uzlaþma) bi rêvedibin. Ji bo ev partî meqama xwe winda nekin û kursiya xwe li perlamana kurdistanê winda nekim politikayên bê insiyatîf bi rê ve dibin. lê mixabin her çendê PDK'ê û YNK'ê di warê polîtik de zere dayê Pirsgirêka Kerkûk ev partiyên hene jî hende xwedî tewanan di rewþeke paþvexistian rafrandumê de.
bê goman Partiya çareserî Demukratîk a Kurdistanê yek ji partiyên Kurdistanê'ye û weke partî xwedî helwste. Her çendê cûda be jî partiyên din di berbarê Kerkûkê de dengê PCDK’ê di derbarê politika Kerkûkê de gelek kêm û di astekê de ye mirov dikare bêje nîne. Weke mînak di bin rêvebirya PCDK’ê de dawiya sala 2006an de. Meclîsek ji rêxistin û hin partiyên li keukûkê û kesayetên bajêr lijneyeke ji bo þopandina Xala 140 û rafrandumê hate damezrandin. Lê ji ber nebûna politikaya PCDK’ê ya zelal di vê derbarê de, ev lijneya hate feskirin.Di civîna vê lijneyê ya yekê û duyê waliyê Kerkûkê Abdulrahman Mustafa bi xwe jî beþdar bû, û weke endamê fexrî yê vê lijneyê jî hate hilbijartin. Bê siyastbûna PCDK’ê di mijara Kerkûkê de iflasbûnek menawî li bajêr bi xwere aniye hole.
Li bermaberî politika ya herdu partiyan rewþa gelê kerkûkê.
Li hember hemû kiryar û siyaseta partiyan gele kerkûkê bêzariya. Lê ji ber rewþa bajêr ji aliyê ewlekariyê ve ne li ser heve gelê kerkûkê xwe bê deng kiriye. Gel ji her kesî re erê dike, lê bi ya tu kesî jî nake. Di wateyeke din de ev rewþa li holê ji aliyê siyasî ve ji bo partiyên Turkman û Ereban jî heman þêweye. Gele kerkûkê ji qedera kerkûkê re hatiye berdan. Bê xizmetiya li bajêr xelkê kerkûkê bêzar buye. lê ev bêzarî gelê kerkûkê ji jiyana rojane bi durnexistiye.
Dîsan ne xizmet kirina herêma kurdistanê ji bajarê kerkûkê re xelkê bajêr dibêje: “ Em naxwezin vegerin ser herêma kurdistanê û wiha berdawam dikin ka di nava 4 salan de herêma kurdistanê ji bo me ka çikiriye heyanî em bixwezin vegerin ser herêmê. Ka li bajarên weke Sulemaniyê, hewlêr û Duhokê çikirine, heyanî me jî bikin û Dibêjin ku em dixwezin herêmeke serbixwe bimînin. gazincên gelê kerkûkê wiha ye: “ her dere hatiye dagirtin ji peþmergeyan û polîsên Kurd lê disan jî ewlekariya bajêr nehatiye sere rast kirin”.
Jiyan Normal nine li nava bajêr .
Dema mirov li jiyana rojane ya Kurkûkiyan dine re. Jiyana bi du rengan bi rêve diçe. Rengê yekê. Ji saat 9 an sibê dest pêdike hayanî saat 7 þevê dest pêdike. Di navbêra van saatinana de her kese di nava kerkûkê , bi awayekî normal jiyana xwe bi rêve dibe. Di van satan de, Jiyana kerkûkî'yan weke mehforeke renglî bi hemû awayî û bi hesan bi rêve diçe. dîsan di navbêra hemwelatiyên ku bi eslê xwe ji kerkûkê ne, jiyaneke bi rihetî rêve diçe. Ereb, Turkman, Kurd, Aþûriyên û Keldan bi jiyaneke hevbeþ û bê cûdahiyên netw, ol û mezheban tekoþîna xwe rojane bi rêve dibin. Di nava van saatên ku hatine diyar kirin reþeke cûda ya din jî heye. ew jî rewþa ne ewleh ya bajêr, perdeyeke tirsê di royê û dilê her mirovekî kerkûkî de tu dikare bixone. Rêngê du’yê bajêr renge tirs û kabûseyê ku xelkê bajêr bi xeyalên tirse dijî. Ev rewþ jî di saatên ber êvarê de dest pêdike hayanî bi saatên sibê bi dawî tê. Zaten rewþa awert di saat 10 þevê de tê ilankirin û hatin û çûyîn li nava bajêr tê seknanin. Piraniya bûyerên teqandin û revandin di sergirtina malan de ku li bajêr çêdibin di van saatan de rûdidin di van demên derngê pêk tên. Rewþeke bê ewlekarî û jiyaneke ne normal gelê Kerkûkê dixe zehmetiyeke mezin. nebûna destê alikariyê ji aliyên Kurd, Ereb,Turkman û hêzên biyanî. ji hêviyê zêdetir bêheviya pêk anîna rerandom, rê li ber koçberiyeke nû vedike li kerkûk.
|
|
 Yazdýr  Yorum Ekle
(Not: Yorum sadece üyeler tarafından yazılabılınır. Yazılan yorumlar yönetim tarafından onaylanmak için beklemeye alınıyor.) |
|
|
|
 |
| |
|
Kurdish
Turkish
Download
En Popüler
En Ýyi
Ekle
